Khen nhau trong nhà: lời ghi nhận nhỏ, cụ thể và chân thành

Trong nhiều gia đình Việt, chúng ta quen thương nhau bằng việc làm hơn là bằng lời nói. Mẹ nấu canh, ba chở con đi học, con lặng lẽ rửa chén. Mọi người đều hiểu ngầm là mình quan tâm nhau. Nhưng đôi khi, một câu ghi nhận ngắn gọn lại giúp người nghe biết rằng công sức của mình được nhìn thấy. Bài này không nói về cách khen riêng cho trẻ nhỏ. Lời khen có thể đi theo mọi hướng trong nhà: từ cha mẹ sang con, từ con sang cha mẹ, giữa hai vợ chồng, và cả với ông bà. Khen khác với ghi nhận Khen thường là đánh giá: "Con giỏi quá", "Em làm tốt lắm". Ghi nhận thì mô tả điều mình thấy và điều mình biết ơn: "Mẹ thấy con tự dọn bàn học mà không ai nhắc, mẹ nhẹ người hẳn". Cách thứ hai thường dễ nghe hơn, nhất là với người lớn và tuổi teen, vì nó không có cảm giác bị chấm điểm. Nó cũng khó bị hiểu thành mỉa mai hay lấy lòng. Vài nguyên tắc nhỏ để lời khen nghe thật - Nói điều cụ thể. "Cảm ơn ba đã đứng đợi con ngoài cổng trường trời mưa" nói được nhiều hơn "Ba tốt quá". - Nhìn vào cách làm, không chỉ kết quả. "Mẹ thấy con kiên nhẫn ngồi làm bài đến cùng" vẫn có ý nghĩa ngay cả khi điểm số chưa như mong đợi. - Khen khi mình thấy thật. Lời khen gượng gạo thường bị nhận ra rất nhanh. Chỉ cần một điều nhỏ mà mình thực sự để ý. - Không kèm "nhưng". "Con nấu ăn ngon, nhưng sao bếp bừa thế?" khiến phần đầu câu mất hết sức nặng. Nếu cần góp ý, hãy để dành cho lúc khác. - Không dùng lời khen để so sánh. "Con giỏi hơn anh con" có thể làm cả hai anh em thấy nặng nề. Với tuổi teen và với người lớn…