Khen con đúng cách: để lời khen thành điểm tựa, không thành áp lực
Lời khen có thể nuôi dưỡng sự tự tin của con, nhưng chỉ khi nó cụ thể, chân thật và hướng vào nỗ lực. Vài điều chỉnh nhỏ trong cách nói sẽ giúp con cảm thấy được nhìn thấy.
Nhiều cha mẹ lớn lên trong những gia đình ít khi được khen. Vì vậy, khi làm cha mẹ, ta muốn dành cho con nhiều lời khen hơn những gì mình từng nhận. Ý định ấy rất đáng quý. Nhưng đôi khi, lời khen vô tình khiến con thấy mình phải luôn giỏi, luôn xuất sắc mới xứng đáng được yêu thương. Chuyện này không có nghĩa là bạn làm sai. Chỉ là cách khen cũng cần được tinh chỉnh một chút. Khen điều con làm, không chỉ khen con là ai Khi nói "con giỏi quá" hay "con thông minh thật", ta đang gắn giá trị của con với một nhãn cố định. Nếu hôm sau con làm chưa tốt, con có thể tự hỏi: vậy mình không còn giỏi nữa sao? Còn khi nói về hành động cụ thể, con có thêm thông tin để hiểu mình đã làm gì tốt và có thể làm lại. Hãy thử so sánh: - "Con giỏi quá!" thay bằng "Mẹ thấy con ngồi làm bài toán khó đó khá lâu mà không bỏ cuộc." - "Con ngoan quá!" thay bằng "Con nhường em chơi trước, ba thấy con biết nghĩ cho em." - "Bức vẽ đẹp nhất nhà!" thay bằng "Con dùng nhiều màu xanh khác nhau, nhìn bức tranh rất có chiều sâu." Cách nói này không cần cầu kỳ. Chỉ cần mô tả điều bạn nhìn thấy, rồi nói ra cảm nhận của mình. Chú ý đến nỗ lực và cách con vượt qua khó khăn Kết quả đôi khi nằm ngoài tầm kiểm soát của con: điểm số, thứ hạng, giải thưởng. Còn nỗ lực, sự kiên trì, cách con xin giúp đỡ hay thử cách khác thì con có thể nuôi dưỡng được. Khi ta ghi nhận những điều đó, con hiểu rằng việc cố gắng và học hỏi cũng có giá trị, kể cả khi kết quả chưa như mong muốn. Ví dụ, khi con thi chưa tốt, bạn có thể nói…